1915 Soykırımı Sürecindeki Kürtler Üzerine Kısa Birkaç Not

by Azad Alik

Hayderanlı Aşiretinin Reisi ve Hamidiye Alaylarının komutanı Kör Hüseyin Paşa

(Editör notu: Geçen hafta Azad Alik sayfalarında yayınladığımız ve epeyce bir okur tepkisine neden olmuş “Sorumluluk, “Kahramanlık” ve Sırrı Süreyya Önder” adlı yazıya gelen okur eleştirilerine ve Önder’in Seçim Notları başlığı altında yayınlamış olduğu özrüne ilişkin yanıtı bir kaç gün içinde yayınlayacağız. Bu tartışmalar esnasında Sait Çetinoğlu daha önce Köxüz Dergisi’nde ve Rızgari websitesinde yayınlanmış yazısını Azad Alik okurlarıyla paylaşmamıza izin verdi. Kendisine katkısıyla bizi zenginleştirip derinleştirdiği için teşekkür ediyor, müzakereci / katılımcı / eşitlikçi rejimlerin sadece seçime ve lidere endeksli dar hesaplar rejimleri olmadığını, hepimizin birer uzun mesafe koşucusu olması gerektiğini hatırlatarak makalesini bir kez de Azad Alik sayfalarında paylaşıyoruz.) 

Sait Çetinoğlu

Geçenlerde Osmanlı Meclisi mebusan üyesi Vahan Papazyan’ın Anıları‘nı yayına hazırlarken anıların ekinde yer alan raporda zikredilen bazı Kürt egemenleri hakkında bilgi için nasname özgür bireyler topluluğundan Şükrü Gülmüş’ten bu kişilere dair biyografik bilgi istemiştim. Şükrü Gülmüş bir istek ve bir rapor adıyle Nasname özgür bireyler topluluğu sitesinde bu raporu yayınlaması üzerine okuyuculardan ilgilenenler doğal olarak yorumlarını bildirdiler. Bu yorumlardan biri özellikle yazının milliyetçi Kürt liderleri karaladığını ve bu çalışmaların ard niyet taşıdığı ve doğru olmadığı mealinde Kürt resmi tarih tezi oluşturmaya yönelik bir özleme yönelik bir düşünceyi ve tehlikeli bir yönelimi ifade etmekteydi. Oysa çok iyi bilinmektedir ki Soykırım aktörleri Kürt Hacı Musa, Cemile Çeto, Ashkar Sımko, Kör Hüseyin Paşa… gibilerin Kürt yurtseverliğiyle bir ilişkileri yoktur. Kemalist iktidar sırasında kendilerine gerek kalmadığını anlayan bu kişiler, Şeyh Said isyanından sonra bu isyana destek vermemelerine karşı sıranın kendilerine geldiğini anlamaları karşısında yeni bir güvenli liman aramalarıdır. Kemalist rejim kimseye minnet duygusu taşımaz.

Minnet ettiği kişileri de ortada bırakmaz. Bu Soykırım aktörlerinin Kürt milli hareketi ile anma çabası, Kürtler´in üzerinde düşüneceği önemli bir konudur da. Bunlar Kürt milli hareketi ile en son ilişkilendirilecek kişilerdir. Geçmişte Hamidiye alaylarıyla bölgede Ermeniler üzerinde katliamlar uygulayan bu aşiret reisleri, İttihat ve Terakki iktidarında aşiret alaylarıyla 1915 Soykırım aktörleridir. Kemalist iktidarın yükselme döneminde bölgedeki paralı ajanları olarak karşımıza çıkar. Bu kişiler Kemalist iktidarın kurulma sürecinde Kemalistler tarafından maddi olarak fonlanmışlardır da.

Bu yazı bu yanlış algılama ve yanlış düşüncenin izale edilmesine yöneliktir, bu yazıdan maksadımın özellikle Kürtleri karalamak ve yeni bir polemik konusu yaratmak olmadığını da belirtmek isterim. Söz konusu yorum olmasaydı bu yazı da yazılmayacaktı.

1915 Soykırım Sürecine Kürtler´in dahli üzerine yazılanlar ve söylenenler önemli bir külliyat oluşturmasına, hatta önemli Kürt yazarlar tarafından da konunun işlenmesine rağmen Kürdistan’ın Kuzey batı kesiminde yaşayan Kürtler tarafından yeterince bilinmemektedir. Ya da bilinmek istenmemektedir. Bunun birkaç sebebi olabilir: Bunları sürece dahil olmaktan dolayı inkar, bu sürece dahil olmaktan dolayı cezalandırma korkusundan dolayı milli mücadelede Türk milliyetçileriyle işbirliği, Hristiyanların el konulan malları, haremlere alınan kadınları, köleleştirilen kadınları ve çocuklarından dolayı taşınan (bugün hoş karşılanamayan) duygular… gibi nedenler sıralanabilir. (Yazının devamı aşağıdaki linkte)

http://www.rizgari.com/ebook/SCetinoglu_1915Soykirimi_Kurdler%20Uzerine.pdf

One Trackback to “1915 Soykırımı Sürecindeki Kürtler Üzerine Kısa Birkaç Not”

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: